جلسه اول(آشنایی با محیط برنامه ویژوال بیسیک)

[Ali]

در ابتدا اگر برنامه را اجرا کنید پنجره رو به رو ظاهر می شود. در برگه New چندین ایکون وجود دارد که هر کدام الگو های طراحی را در اختیار شما قرار می دهد. ولی اگر می خواهید برنامه را از صفر شروع کنید باید گزینه Standard EXE را انتخاب کنید.

در برگه Existing می توانید برنامه هایی را که قبلا نوشته اید اجرا کنید.

برگه Recent برنامه هیی را که قبلا اجراکرده اید برای شما لیست کرده است.

اگر گزینه Standard EXE را انتخاب کنید پنجره رو برو ظاهر می شود.به زودی با این پنجره شلوغ آشنا می شوید.

جعبه ابزار: با ابزارهای این پنجره آشنا خواهید شد. این جعبه وسیله ای برای خلق ابزار وقرار دادن روی پنجره ی Form است.

پنجره فرم: مکانی است که کنترل ها و ابزارها روی آن قرار می گیرد. ما در برنامه می توانیم چندین فرم داشته باشیم.

پنجره مکان فرم: به وسیله ی این پنجره می توانید موقعیت فرم را هنگام اجرا مشخص کنید.

پنجره پروژه: یک پروژه می تواند از چندین فایل تشکیل شود. این پنجره برای کنترل بر روی این فایل ها است.

بر روی این فرم سه دکمه وجود دازد.

دکمه View Code که برای دیدن داخل فایل است و دکمه View Object که برای دیدن پنجره فرم و دکمه Toggle Folder که برای طبقه بندی فایل ها به کار می رود. ان چیزهایی که درون پرانتز نوشته شده است نام فایل است و آنهایی که خارج پرانتز است نام شیئ در برنامه است که در برنامه نویسی کاربرد دارد.

پنجره خواص: هر فرم می تواند به تعداد زیادی کنترل داشده باشد که با انتخاب هر یک از آنها خواص ان در پنجره خواص نمایش داده می شود. برای تغییر هر خاصیت می توانید روی مقدار آن کلیک کنید و مقدار جدیدی را وارد کنید. بعضی خاصیت ها نیز مقدارش بین چندین مقدار محدود است که در این صورت یک لیست بازشو ظاهر خواهد شد. دکمه Categorized برای طبقه بندی خاصیت ها است.

ایجاد یک برنامه ی ساده

حال برای بیشتر آشنا شدن شما با VB برنامه ای ساده با هم می نویسیم.

از منوی New گزینه New Project را انتخاب کنید و سپس روی Standard EXE دو بار کلیک کنید. با این کار یک فرم برای شما محیا می شود. در پنجره خواص خاصیت Name را به frmTest تغییر دهید و Widht و Height را به ترتیب 3300 و 3600 قرار دهید. از طریق جعبه ابزار یک Command Button , Text Box , Label بر روی فرم قرار دهید و خواص آن را مطابق جدول زیر ست کنید.

Command

Name

cmdOk

Caption

OK

Text Box

Text

خالی

Label

Caption

خالی

Border Style

1-Fixed Single

روی پنجره ی اصلی جایی که شیئ دیگری نیست دو بار کلیک کنید.

پنجره ای باز می شود که در آن این مطالب را نوشته است.

Private Sub Form_Load ()

End Sub

بین این دو خط این کد را اضافه کنید.

frmText.Caption = “Test”

سپس از لیست باز شوی سمت چپ پنجره cmdOK را انتخاب کنید و کد زیر را بنویسید.

Private Sub cmdOK_Click

Label1.Caption = Text1.Text

End Sub

حال می توانید این برنامه ساده را اجرا کنید. برای این کارروی علامت ازمیله ابزار بالا کلیک کنید. همانطوری که می بینید عنوان فرم به Test تغییر کرده است و با کلیک بر روی OK متن داخل Text Box به داخل برچسب منطقل می شود.

اصولا کنترل ها در برنامه های Visual رویداد گرا هستند. یعنی فرمان های خود را تا اینکه رویداد خاصی رخ ندهد اجرا نمی کند. مثلا رویداد Form_Load موقعی رخ می دهد که Form در حافظه بار شود یا Click موقعی رخ می دهد که روی شیئ مورد نظر کلیک شود.

همان طور که دیدید ابدا در Form_Load عنوان فرم را عوض کردیم .نکته ای که مهم است این است که در VB متن باید داخل دو کتیشن نوشته شود. در تابع cmdOK هم متن داخل بر چسب را متن قرار دادیم که در Text Box نوشته ایم.

با این که این بر نامه مفهوم خاصی ندارد ولی برای شروع و آشنلیی با محیط و کارکرد VB بد نبود.

[Ali]

در این جلسه کار با کنترل های Visual Basic را شروع خواهیم کرد.
در VB دو نوع کنترل وجود دارد. کنترل هایی که جزو استاندارد VB است و کنترل های ActiveX که پسوند OCX دارد و به Toolbar افزوده می شود. خود VB تعدادی از این ها را برای برنامه فراهم کرده است. این فایل ها را می توان از اینترنت دانلود کرد. برای اضافه کردن آن ها به جعبه ابزار کلید راست فشار دهید و Components را برگزینید.

با تیک زدن بر روی هر گزینه ان به جعبه ابزار شما افزوده می شود.
گفتیم که هر کنترل خواصی برای خود دارد. یک سری از این خاصیت ها بین کنترل ها مشترک است. که تعدادی از آنها در زیر آمده است.

Alignment نحوه تراز کردن متن را تعیین می کند.
BackColor برای تعیین رنگ زمینه کنترل.
BorderStyle تعیین می کند که آیا کنترل حاشیه داشته باشد یا خیر.
Caption متنی که روی کنترل دیده می شود.
Enable تعیین کننده ی فعال یا غیر فعال بودن کنترل.
Font فونت متن داخل کنترل را تعیین می کند.
ForeColor رنگ متن داخل کنترل را تعیین می کند.
Height ارتفاع کنترل
Left فاصله لبه ی چپ کنترل از فرم را مشخص می کند.
MousePointer شکل کرسر موس وقتی که بر روی کنترل قرار می گیرد را مشخص می کند.
Name نامی که در برنامه کاربرد دارد.
ToolTipText متنی که وقتی موس را چند ثانیه روی کنترل متوقف کنیم ظاهر می شود.
Top فاصله لبه ی بالای کنترل از فرم را مشخص می کند.
Visible تعیین کننده مرئی یا نامرئی بودن کنترل.
Width عرض کنترل

خواص فرم

Top و Left : نسبت صفحه ی مانیتور سنجیده می شود.
BorderStyle : چندین گزینه دارد. 0-None فرم بدون حاشیه و میله عنوان1-Fixed Single فرم بدون امکان تغییر اندازه و دکمه های حداکثر و حداقل 2-Sizeable فرم با توانایی تغییر اندازه و دارای دکمه های حداقل و حداکثر.
Icon: نام فایل آیکون فرم.
ShowInTaskbar: این خاصیت تعیین می کند که فرم در میله ی وظایف ویندوز ظاهر شود یا خیر.
StartupPosition: وضعیت فرم را هنگام اجرا معیین می کند.2- CenterScreen فرم را وسط مانیتور نشان می دهد.
WindowState: معمولی، حداکثر، حداقل بودن فرم حین اجرا را تعیین می کند.

این خاصیت ها در هنگام برنامه نویسی نیز قابل تغییر است. تعدادی خواص نیز تنها هنگام برنامه نویسی ظاهر می شود و در پنجره خواص قابل مشاهده نیست.
کنترل برچسب: برای نمایش متن است و اغلب برای نمایش توضیح وعنوان کنترل های دیگر استفاده می شود.
AutoSize: اندازه پهنای جعبه را متناسب با متن درون آن می کند.

کنترل جعبه متن: به کاربر اجازه می دهد که چیزی را درون این جعبه بنویسد.
Alignment: تراز متن (چپ، راست، وسط)
Locked: اجازه تایپ را از کاربر می گیرد.
MaxLenght: حد اکثر تعداد حروفی را که باید نوشته شود نمایش می دهد.
MultiLine: با ست کردن آن کاربر می تواند در چند خط متن خود را بنویسد.
PasswordChar: برای گرفتن اطلاعات محرمانه استفاده می شود. مثلا اگر* را در این قسمت قرار دهید هر حرفی را که تایپ کنید به جای آن این علامت را قرار می دهد.
ScrollBar: با این خاصیت میله های لغزشی این کنترل فعال می شود (افقی،عمودی یا هر دو). این خاصیت زمانی معنی دارد که MultiLine فعال باشد.
Text: معادل متن موجود در جعبه متن.
کنترل دکمه فرمان: این کنترل می تواند از برنامه تقاضای کاری را بکند یا به آن فرمان دهد.

Caption: عنوانی که بر روی دکمه دیده خواهد شد.
Picture: می توان با این خاصیت تصویری را رو دکمه قرار داد.
Style: وضعیت دکمه را نشان می دهد. اگر گزینه Graphical انتخاب نشود خاصیت Picture بی اثر است.
روال رویداد: در ویندوزرویداد های(Events) زیادی رخ می دهد. ویندوز این رویداد ها را بررسی می کند که این رویداد مربوط به کدام برنامه ی در حال اجراست. در این موقع به برنامه خبر می دهد که این رویداد اتفاق افتاده است. اکثرا این رویدادها مربوط به موس یا کیبورد است. مثل کلیک وتایپ متن. ما می توانیم با نوشتن تابعی به این رویداد ها پاسخ مناسبی بدهیم. به این معنی که ما تابعی می نویسیم که اگر رویداد خاصی رویداد برنامه دستور های ما را اجرا کند. مثلا با کلیک روی دکمه فرمان از برنامه خارج شود.
هر کنترل رویداد های خاصی برای خود دارد. البته بعضی از آنها نیز مشترک است. هر کنترل می تواند تابعی برای هر رویداد خود داشته باشد. مثلا یک دکمه فرمان می تواند روالی برای رویداد کلیک و روالی برای رویداد کلیک راست بنویسیم. برای هرکنترل نیز باید یک تابع نوشت. مثلا اگر برنام سه دکمه فرمان داشته باشد برای هر یک باید یک روال نوشت.

رویدادهای مهم

Active: وقتی روی می دهد که فرم فکوس را در اختیار گیرد.
Click: وقتی روی می دهد که بر روی شیئی یک بار یکی از کلید های موس را بزنیم. اینکه کدام کلید زده خواهد شد قابل تشخیص است.
DblClick: وقتی روی می دهد که روی شیئ دو بار کلیک شود.
Deactive: وقتی روی می دهد که فرم فکوس را از دست می دهد.
Initialize: وقتی روی می دهد که فرم برای بار اول به وجود می آید.
Load: وقتی روی می دهد که فرم وارد حافظه فعال می شود و فرم ظاهر می شود.
Paint: وقتی روی می دهد که ویندوزمجبور می شود قسمتی از فرم را مجددا ترسشیم کند.
Resize: وقتی روی می دهد که کاربر اندازه فرم را تغییر دهد.
Unload: وقتی روی می دهد که فرم از حافظه فعال خارج شود.
Change: وقتی روی می دهد که کاربر متن جعبه متن را تغییر دهد.
نوشتن روال رویداد:گفتیم که هر کنترل می تواند رویدادهای زیادی داشته باشد.VB به هر رویداد نامی اختصاص می دهد. به این صورت:

() نام رویداد_نام کنترل

مثل:

Command1_Click()

اگر روی هر کنترل دو بار کلیک کنید VB رویداد مربوط به آن کنترل که استفاده بیشتری دارد برای شما محیا می کند. برای نوشتن کد روش دیگری هم وجود دارد. باید کلید View Code واقع در پنجره Project را فشار دهید.

در پنجره ای که باز می شود دو لیست کشویی وجود دارد. لیست سمت چپ لیست کنترل های موجود در فرم است. ولیست سمت راست مربوط به رویداد های مخصوص این کنترل هاست. اگر چندین تابع داشته باشید VB به صورت خودکار میان آنها را با خط جداکننده جدا می کند.

اگر مثلا یک دکمه فرمان را از لیست سمت چپ انتخاب کنید متن زیر بر روی صفحه اشکار می شود.

Private Sub Command1_Click()

End Sub

Private می گوید که از این روال فرم های دیگر نمی توانند استفاده کنند. Sub و End Sub فرمان مخصوص نوشتن تابع است. که فرمان ها بین این دو باید نوشته شود.

[Ali]

امروز یاد می گیریم چگونه به سادگی یک منو به برنامه ی خود اضافه کنیم.
ابتدا یک برچسب به نام lblMenu ایجاد کنید.
ابزار منو ساز ویراستار منو (Menu Editor) نام دارد که شمایل آن است. با زدن این شمایل شکل روبرو ظاهر می شود. برای آشنایی با طرز کار آن یک منوی ساده با هم می سازیم.

ویراستار منو را باز کنید. Caption را File و Name را mnuFile قرار دهید. کلید Next را فشار دهید. عنوان منوی بعدی را Color و نام آن را mnuColor قرار دهید. عنوان منوی بعد را Message و نام آن را mnuMessage قرار دهید. منوی دوم را انتخاب کنید و کلید Insert را فشار دهید.شمایلرا فشار دهید. یک ... ظاهر می شود. این بدین معنی است که گزینه ای که خواهید نوشت زیرمجموعه ی منوی File است. عنوان را Exit و نام را mnuExit وارد کنید.
منوی دوم سه گزینه دارد: Red, Green, Blue. این ها را مثل گزینه های گذشته نام گذاری کنید. چون در هر لحظه یک گزینه می تواند فعال باشد بهتر است از منو های چک دار استفاده کنیم. برای این کار Checked تیک بزنید.
منوی Message نیز سه گزینه دارد. Initial Message به نام mnuInitial. روی Checked نیز تیک بزنید.عنوان بعدی را (-) بگذارید تا یک خط جداساز شکل بگیرد.نام آن را Separator بگذارید. عنوان بعدی را Hello وبعدی را Welcome بگذارید.
کد نویسی برا منو: با کلیک کردن روی هر گزینه VB رویداد Click آن را برای شما فعال می کند. همانطور که قبلا گفته شد شما می توانید به کنترل ها و رویداد های آن در پنجره کدنویسی توسط دو لیست کشویی بالای آن دسترسی داشته باشید. کد زیر را بنویسید.

Private Sub mnuBlue_Click()

lblMenu.BackColor = vbBlue
mnublue.Checked = True
mnuGreen.Checked = False
mnuRed.Checked = False
End Sub

Private Sub mnuGreen_Click()

lblMenu.BackColor = vbGreen
mnublue.Checked = False
mnuGreen.Checked = True
mnuRed.Checked = False
End Sub

Private Sub mnuRed_Click()

lblMenu.BackColor = vbRed
mnublue.Checked = False
mnuGreen.Checked = False
mnuRed.Checked = True
End Sub

Private Sub mnuInitial_Click()

lblMenu.Caption = “Select a mnue option”
mnuInitial.Checked = True
mnuHello.Checked = False
mnuWelcome.Checked = False
End Sub

Private Sub mnuHello_Click()

lblMenu.Caption = “Hello”
mnuInitial.Checked = False
mnuHello.Checked = True
mnuWelcome.Checked = False
End Sub

Private Sub mnuWelcome_Click()

lblMenu.Caption = “Welcome”
mnuInitial.Checked = False
mnuHello.Checked = False
mnuWelcome.Checked = True
End Sub

عملگر(.) خواص یک شیئ را در اختیار ما قرار می دهد. خاصیت Checked دو مقدار درست و نادرست می گیرد.اگر این خاصیت را به True ست کنیم منو تیک می خورد.

[Ali]

اگر شما با زبان های برنامه نویسی دیگری آشنایی دارید حتما با متغییرها آشنا هستید. متغییرها مکان هایی هستند در حافظه اصلی(Ram) برای نگهداری اطلاعات مثل عدد یا متن یا چیز های دیگر. متغییر ها از عنواع مختلفی تشکیل شده است. مثل عدد صحیح، اعشاری، متن وغیره. این ابزار در برنامه نویسی کاربرد زیادی دارد و در واقع از رکن های اساسی برنامه نویسی است.
در زیر انواع متغییر های VB را همراه با مقدار حافظه ای که اشغال می کنند آمده است.

Byte

1 بایت

0 تا 255

Integer

2 بایت

32768- تا 32768

Long

4 بایت

2147483648- تا 2147483648

Single

8 بایت

اعداد منفی: -3.402823E+38 تا -1.401298E-45
اعداد مثبت: 1.401298E-45 تا 3.4022823E+38

Double

8 بایت

اعدا منفی: -1.7976931346232E+308 تا
-4.94065645841247E-324
اعدا مثبت: 4.94065645841247E-324 تا
1.7976931346232E+308

Currency

8 بایت

-922337203685477.5808 تا -922337203685477.5807

Decimal

12 بایت

+-79228162514264337593543950335 بدون اعشار
7.9228162514264337593543950335 28 رفم اعشار

String

طول رشته

1 تا 65400 کاراکتر

Date

8 بایت

از اول ژانویه 100 تا 31 دسامبر 9999

Boolean

2 بایت

True یا False

Variant

16 بایت

هر عددی تا Double

در متغییر String متن قرار می گیرد که برای قرار دادن مقداری در این متغییر باید آن را در بین دو کتیشن(" ") قرار دهیم. حتی می تواند مقدار Null یا Empty داشته باشد.
همانطور که از نام متغییر پیدا است بار ها می تواند تغییر مقدار دهد. در انتخاب نام برای متغییر ها باید دقت کرد و برای شناساندن آن به برنامه باید آن را تعریف کرد. البته اگر آنها را تعریف نکنیم از نوع Variant در نظر گرفته می شوند. نحوه تعریف به شکل زیر است.

Dim (Variable Name) As DataType

مثل:

Dim str as string
Dim I as Integer

متغییرهایی که در یک تابع تعریف می شوند در تابع های دیگر شناخته شده نیستند. برای تعریف متغییر عمومی باید آن را در قسمت General یعنی قبل از تابع تعریف کرد. این قسمت در پنجره کد در لیست کشویی سمت چپ آمده است واگر آن را انتخاب کنید کرسر به آن قسمت منتقل می شود. مقدار دادن به متغییر ها در محدوده شناخته شده به وسیله علامت مساوی است. مثل:

Str = "Hello"
I = 36

عملگرهای VB: VB عملگرهایی برای کار با عدد و رشته دارد که آن را در زیر مشاهده خواهید کرد.

عملگر

مفهوم

مثال

نتیجه

^

توان

2^2

4

*

ضرب

2*3

6

/

تقسیم

4/6

1.5

+

جمع

2+3

5

-

تفریق

6-9

3

Mod

باقیمانده

6 Mod 4

2

\

تقسیم صحیح

6\4

1

& یا +

ترکیب رشته

"llo"+"Hel"

"Hello"

ترتیب این عملگرها اول ( ) بعد توان وبعد ضرب و تقسیم و Mod و بعد جمع و تفریق است. بهتر است برای اینکه در محاسبات دچار اشکال ناخواسته نشوید از ( ) برای رسیدن به مقصود خود استفاده کنید.

[Ali]

عملگرهای شرطی: = ، > ، < ، =< ، => ، < > . پاسخ این عملگر ها یا True است یا False.
بوسیله کلمات زیر می توانید عبارت شرطی زیر را با هم ترکیب کنید.
And: هر دو طرف باید درست باشد تا پاسخ True شود.
Or: اگر یکی از طرف های شرط درست باشد پاسخ True می شود.
Xor: فقط یک طرف باید درست باشد نه دو طرف تا پاسخ True شود.
Not: True را تبدیل به False و False را به True تبدیل می کند.
ترتیب اجرای این کلمات در موقع اجرا به این ترتیب است:1-Not 2-And 3- Or 4- Xor
مثال:

(3<5) And (6>2) => True
(6>4) Or (4<2) => True

دستور If: شکل کلی آن به صورت زیر است:

If (شرایط) Then
دستورات
Else
دستورات
End If
در شرایط می توان از عملگرهای ترکیبی استفاده کرد.(And ، Or،...)
اگر پاسخ شرط True باشد دستورات بین Then و Else اجرا می شود واگرنه دستورات بین Else و End If اجرا می شود. چندین شرط نیز می تواند در دل همدیگر نوشته شود.
دستور Select Case: یک نوع If است که یک متغییر را مورد بررسی قرار می دهد. شکل کلی آن به صورت زیر است:

Select Case نام متغییر
Case عبارت
دستورات
[Case عبارت]
[دستورات]
Case Else
End Select

مثال:

Select Case strText
Case “A”
lblName.Caption = “Ali”
Case “M”
lblName.Caption = “Mohammad”
Case Else
lblName.Caption = “Hossein”
End Select

اگر مقرار متغییر StrText A باشد در برچسب Ali نوشته می شود و اگر M باشد Mohammad نوشته می شود و در غیر این صورت Hossein نوشته می شود.

Select Case intGrade
Case Is >= 90
lblCondition.Caption=”Very Good”
Case Is >= 50
Condition.Caption=”Good”
Case Else
Condition.Caption=”Bad”
End Select

Select Case intGrade
Case 90 To 100
lblCondition.Caption=”Very Good”
Case 50 T0 90
Condition.Caption=”Good”
Case Else
Condition.Caption=”Bad”
End Select

Case 101,102 To 110, Is>300

در مورد خط بالا اگر مقدار متغییر 101 یا 102 تا 110 یا بزرگتر از 300 باشد دستورات زیر آن اجرا می شود.
حلقه : گاهی لازم می شود که یکسری از دستورات به تعداد خاصی اجرا شود. برای مثال گرفتن یک رمز از کاربر تا زمانی که رمز درست را وارد کند. در Basic حلقه های مختلفی داریم که آن ها را بررسی می کنیم.
حلقه Do: شکل کلی آن به صورت زیر است:

Do While یا Until شرط
دستورات
Loop

یا:

Do
دستورات
Loop While یا Until شرط

فرق این دو شکل در آن است که در شکل دوم حداقل یک بار دستورات اجرا می شود. اگر قبل از شرط While باشد تا زمانی که پاسخ شرط True باشد حلقه تکرار می شود. و اگر Until باشد تا زمانی که جواب شرط False است حلقه اجرا می شود.
مثل:

Dim I as Integer
I = 1
Do
Label1.Caption = I
I = I+1
Loop Until I=10

این حلقه تا زمانی که I مساوی 10 شود حلقه اجرا می شود.
حلقه For: شکل کلی آن به صورت زیر است:

For متغییر = حد آغاز To حد پایان Step عدد
دستورات
Next متغییر

متغییر ذکر شده متغییر عددی است. وقتی دستورات به حلقه می رسد متغییر به حد آغاز ست می شود. بعد دستورات اجرا می شود تا به Next می رسد. در این لحظه متغییر با حد پایان مقایسه می شود. اگر از حد پایانی کوچکتر یا مساوی بود حلقه ادامه می یابد . در این لحظه یکی به متغییر افزوده می شود. این رون ادامه می یابد تا متغییر از حد پایانی بیشتر شود.
اگر بخواهیم که به متغییر به تعداد دخواه افزوده شود بعد از حد پایان Step را می نویسیم . اگر Step را ننویسیم به طور پیش فرض به متغییر یکی یکی افزوده می شود.
مثال:

For I = 1 To 10 Step 2
Label1.Caption = I
Next I

این نکته مهم است که حلقه For نیز می تواند تو در تو باشد.
اگر بخواهید تحت شرایطی از حلقه خارج شوید از این دستور استفاده کنید:

Exit For یا Do

[Ali]

در VB دو نوع تابع وجود دارد. یکی سابروتین که هیچ مقدار بازگشتی ندارد و دیگری فانکشن که یک مقدار بازگشتی. خود VB هم یکسری تابع داخلی دارد. مثلا تابع LoadPicture( ) برای قرار دادن تصویر در ابزارهایی است که توانایی نمایش تصویر را دارند. ما هم می توانیم برای خود، تابع تعریف کنیم.
فایده تابع ها این است که می توان کد برنامه را دسته بندی کرد و هر وظیفه را به تابعی واگذار کرد.اشکال زدایی از برنامه آسان می شود. چون اگر برنامه در جایی خواسته ی ما را برآورده نکرد می دانیم این وظیفه مربوط به کدام قسمت است. اگر برنامه به کرات نیاز به اجرای یکسری کد داشته باشد می توان آن را در یک تابع نوشت و بعد آن را در مواقع مورد نیاز فراخوانی کرد. مثلا می توانیم تابعی برای رسم مستطیل بنویسیم که ابعاد آن را به عنوان ورودی دریافت کرده وآن را رسم کند.
VB فایل های خاصی را برای نوشتن توابع اختصاص داده است که به آن ماژول می گویند. با وجود این فایل ها می توانید تابع هایی را که کاربرد زیادی دارد در این فایل ها ذخیره کرده ودر برنامه های مختلف از آنها استفاده کرد و در وقت صرفه جویی کرد.برای ایجاد این فایل ها روی پنجره Project کلید راست را فشار دهید و از قسمت Add ، Module را انتخاب کنید.

پنجره Add Module باز می شود.

از برگه New می توانید ماژول جدید به برنامه اضافه کنید. از برگه Existing می توانید فایل هایی را قبلا نوشته اید به برنامه اضافه کنید.
در این جلسه با هم برنامه ای می نویسیم تا با شیوه ایجاد تابع آشنا شوید. این برنامه ریشه معادله درجه 2 را محاسبه می کند. ابتدا کنترل ها را بصورتی که در تصویر می بینید به فرم اضافه کنید و خواص آن را مطابق جدول زیر ست کنید.

Form
Name frmRoot
Caption Root
TextBox
Name txtX2
Text Empty
Name txtX1
Text Empty
Name txtX0
Text Empty
Label
Name lblResult
BorderStyle 2-FixedSingle
BackColor HighLight Text
Command
Name cmdOK
Caption OK
Name cmdExit
Caption Exit

بقیه اشیائی که در صفحه فرم می بینید همه Label هستند. بعد از آماده کردن فرم یک ماژول به برنامه اضافه کنید و نام آن را mduRoot بگذارید.
در آن کد زیر را بنویسید.

Public Function Delta(X2 As Integer,X1 As Integer,X0 As Integer)As Integer
Delta = (X1 ^ 2) - (4 * X2 * X0)
End Function

این یک فانکشن است که به صورت عمومی(Public) تعریف شده است ، سه مقدار ورودی می گیرد که از نوع Integer است. فانکشن باید یک مقدار را به برنامه اصلی برگرداند. این مقدار برگشتی از نوع Integer است. مقداری را که می خواهیم به برنامه اصلبی برگردانیم باید ان را به متغییری هم نام با نام فانکشن نسبت دهیم. این فانکشن دلتای معادله را محاسبه می کند.
بعد از فانکشن کد زیر را اضافه کنید.

Public Sub Root(Delta As Integer, X2 As Integer, X1 As Integer)
Select Case (Delta)
Case Is < 0
frmRoot.lblResult.Caption = "Dose not have Result"
Case Is = 0
frmRoot.lblResult.Caption = (X1 * (-1) + Sqr(Delta)) / (2 * X2)
Case Is > 0

frmRoot.lblResult.Caption=Str((X1*(-1)+Sqr(Delta))/(2* X2)) + "," _ + Str((X1 * (-1) - Sqr(Delta)) / (2 * X2))
End Select
End Sub

این یک سابروتین است که مسئولیت پیدا کردن ریشه ها را بر عهده دارد.این سابروتین سه ورودی از نوع Integer می گیرد. ابتدا بررسی می کند که دلتا کوچکتر از صفر نباشد. Sqr که در این تابع استفاده شده یکی از توابع داخلی VB است که مقدار جذر عدد داخل پرانتز خود را بر می گرداند. Str هم عدد داخل پرانتز خود را به متن تبدیل می کند.
در ادامه برای رویداد Click کنترل های cmdOK و cmdExit کد زیر را بنویسید.

Private Sub cmdExit_Click()
End
End Sub

Private Sub cmdOK_Click()
Dim intDelta As Integer
intDelta = mduRoot.Delta(txtX2.Text, txtX1.Text, txtX0.Text)
Call mduRoot.Root(intDelta, txtX2.Text, txtX1.Text)
End Sub

متغییری تعریف کردیم تامقدار دلتای معادله را از فانکشن Delta بگیرد و در خود نگه دارد. ترتیب اجرای برنامه به این صورت است که ابتدا فانکشن اجرا می شود و مقدار برگشتی در متغییر intDelta ذخیره می شود. سپس برای بدست آوردن ریشه ها سابروتین Root به وسیله دستور Call فراخوانی می شود. برای اینکه با شرایطی از تابع خارج شویم دستور زیر را می نویسیم:

Exit Sub یا Function

با اینکه این برنامه معرف خوبه برای معرفی قابلیت های تابع نیست اما برای اشنا شدن با روش ساختن تابع مناسب است

[Ali]

LoadPicture: این تابع یک تصویر را به برنامه اضافه می کند. در داخل پرانتز مسیر تصویر قرار می گیرد.مثل:

Image1.Picture = LoadPicture(“c:\Pic1.bmp”)

MsgBox: تابعی است که یک جعبه پیام را به کاربر نشان می دهد.

همانطور که می بینید جعبه پیام یک آیکون، یک پیام و چند دکمه فرمان دارد. شکل کلی این دستور به صورت مقابل است.

intResponse=MsgBox(strPrompt,intStyle,strTilte)

آرگمان اول اجباری و بقیه ارگمان ها اختیاری است. StrPrompt پیامی است که جعبه پیام نشان می دهد. اگر آرگمان های دیگر را مشخص نکنیم تنها پیام با دکمه OK نشان داده می شود. آرگمان دوم نوع دکمه ها و آیکون ها را مشخص می کند. strTitle تیتر جعبه پیام را مشخص می کند. intResponse کد دکمه ای را که کاربر فشار داده در خود نگه می دارد که با دستور If یا Select case می توان آن را بررسی کرد. دکمه های این جعبه در لیست پایین آمده است:
vbOkOnly دکمه OK
vbOKCancel دکمه های OK و Cancel
vbAbortRetryIgnore دکمه های Abort,Retry,Ignore
vbYesNoCancel دکمه های Yes,No,Cancel
vbYesNo دکمه های Yes,No
vbRetryCancel دکمه های Retry,Cancel
آیکون هایی که می توان استفاده کرد به شرح زیر است:
vbCritical
vbQuestion
vbExclamation
vbInformation
بین دکمه و ایکون باید علامت + بگذاریم. مقدارهایی که جعبه پیام می تواند بر گرداند به شرح زیر است:

نام ثابت

مقدار

vbOK

1

vbCancel

2

vbAbort

3

vbRetry

4

vbIgnore

5

vbYes

6

vbNo

7

مثال:

Dim I As Integer
I = MsgBox("Do you want to exit?", vbYesNo + vbQuestion, "Exit")
Select Case (I)
Case 6
MsgBox ("Yes")
Case 7
MsgBox ("No")
End Select

InputBox: جعبه ای که سوالی می کند و کاربر باید جواب را وارد کند.

شکل کلی تابع به صورت زیر است:

strAnswer = InputBox (پیام,تیتر,مقدار پیش فرض)

توابع عددی:
Int(Value) محاسبه جزء صحیح
Fix(Value) اعشار را از عدد حذف می کند.
Log(Value) محاسبه لگاریتم طبیعی
Atn(Value) محاسبه آرکتانژانت
Cos(Value) محاسبه کسینوس
Sin(Value) محاسبه سینوس
Tan(Value) محاسبه تانژانت
Abs(Value) محاسبه قدر مطلق
Sqr(Value) محاسبه جذر
این توابع با عدد های داخل پرانتز سروکار دارند.
توابع تشخیص نوع:
IsEmpty() اگر متغییر داخل پرانتز مقدار نگرفته باشد True برمی گر داند.
IsNull() اگر مقدار متغییر داخل پرانتز Null باشد True برمی گر داند.
IsNumeric() اگر متغییر داخل پرانتز از نوع عددی باشد یا توانایی تبدیل به عدد را داشته باشد True برمی گر داند.
توابع تبدیل نوع:این توابع برای تغییر نوع یک متغییر به نوع دیگر به کار می رود. مسئله مهمی که باید توجه کنید این است که باید حدود انواع متغییر را در نظر بگیرید تا ازاین توابع انتظار درست کار کردن داشته باشید.
CBool() تبدیل آرگمان به Boolean
CByte() تبدیل آرگمان به Byte
CCur() تبدیل آرگمان به Currency
CDbl() تبدیل آرگمان به Double
CDec() تبدیل آرگمان به Decimal
CInt() تبدیل آرگمان به Integer
CLng() تبدیل آرگمان به Long
CSng() تبدیل آرگمان به Single
CStr() تبدیل آرگمان به String
CVar() تبدیل آرگمان به Variant
توابع رشته:
Len() تعداد حرف یک متغییر String را برمی گرداند.
Right() قسمتی از یک رشته را از سمت راست بر می گرداند.
Left() قسمتی از یک رشته را از سمت چپ بر می گرداند.
Mid() قسمتی از یک رشته را از وسط بر می گرداند.مثال:

Dim str,str1,str2,str3 as String

str = “abcdefg”

str1 = Right(str,2) ‘ fg

str2 = Left(str,2) ‘ ab

str3 = Mid(str,3,2) ‘ cd

UCase() تمام حروف متن داخلش را تبدیل به حروف بزرگ می کند.
LCase() تمام حروف متن داخلش را تبدیل به حروف کوچک می کند.
توابع اسکی: هر کاراکتر دارای یک کد است.توابع Chr() و Asc() برای تبدیل اعداد به کاراکتر و بلعکس هستند.مثال:

Str = Chr(65) ‘ A

I = Asc(“A”) ‘65